Bacharach MSA Safety HGM‑MultiZone – wielostrefowy monitor wycieków czynników chłodniczych

Bacharach MSA Safety HGM‑MultiZone to profesjonalny system przeznaczony do ciągłego wykrywania wycieków halogenowanych czynników chłodniczych w instalacjach przemysłowych, komercyjnych i technologicznych. Urządzenie wykorzystuje aktywne pobieranie próbek powietrza oraz precyzyjną technologię pomiarową NDIR. W zależności od wybranego wariantu jedna jednostka centralna może kontrolować 4, 8, 12 albo 16 stref, zapewniając uporządkowany nadzór nad wieloma potencjalnymi miejscami rozszczelnienia.

Najważniejszą cechą rodziny HGM‑MultiZone jest czułość pomiarowa rozpoczynająca się od 1 ppm dla obsługiwanych gazów halogenowanych. Tak niski minimalny poziom detekcji pozwala wykrywać niewielkie emisje czynnika, zanim ubytek zacznie niekorzystnie wpływać na efektywność energetyczną, wydajność chłodniczą albo bezpieczeństwo eksploatacji. Wczesne rozpoznanie nieszczelności umożliwia również zaplanowanie prac serwisowych bez oczekiwania na wystąpienie poważnej awarii.

Systemy HGM‑MultiZone znajdują zastosowanie w maszynowniach chłodniczych, supermarketach, centrach logistycznych, chłodniach, mroźniach, obiektach handlowych, zakładach przetwórstwa spożywczego, magazynach farmaceutycznych, laboratoriach, serwerowniach oraz instalacjach HVAC‑R. Wielostrefowa konstrukcja pozwala wykorzystać jeden analizator do kontroli kilku pomieszczeń lub wielu urządzeń znajdujących się w obrębie jednego obiektu.

Opisane warianty są zasilane napięciem 120–240 VAC, 50/60 Hz. Szeroki zakres napięcia zasilającego ułatwia zastosowanie urządzenia w różnych standardach instalacji elektrycznych. W zależności od wyposażenia system może współpracować z automatyką budynkową, sterownikami PLC, systemami BMS i BAS oraz zewnętrznymi urządzeniami alarmowymi.

Warianty produktowe Bacharach HGM‑MultiZone

Ważna informacja: podane identyfikatory dotyczą kompletnych monitorów wyposażonych w określoną liczbę wejść próbkujących. HGM‑MultiZone nie wykorzystuje osobnego elektronicznego sensora w każdej strefie. Wszystkie próbki są analizowane przez wspólny, centralny moduł NDIR. Punkty rozmieszczone w obiekcie są zakończeniami przewodów pobierających powietrze, a nie niezależnymi detektorami gazu.

HGM‑MultiZone 4 strefy – ID produktu 3015-5043

Bacharach HGM‑MultiZone 3015-5043 obsługuje cztery niezależne punkty pobierania próbek. Wariant ten jest przeznaczony do małych i średnich maszynowni lub do instalacji, w których liczba potencjalnych źródeł emisji jest ograniczona. Poszczególne kanały mogą monitorować na przykład sekcję sprężarek, zbiornik, układ zaworowy oraz obszar pomp lub rozdzielaczy.

Każdej strefie można przypisać nazwę odpowiadającą jej rzeczywistej lokalizacji. Jeżeli wzrost stężenia zostanie wykryty na jednym z kanałów, operator otrzymuje informację wskazującą konkretny obszar. Ułatwia to skierowanie ekip technicznych do odpowiedniej części instalacji i ogranicza czas potrzebny na poszukiwanie nieszczelności.

Model czterostrefowy jest dobrym rozwiązaniem dla pojedynczych maszynowni, lokalnych układów HVAC‑R, niewielkich chłodni i obiektów handlowych posiadających kilka agregatów. Centralizacja pomiaru pozwala ograniczyć liczbę rozproszonych analizatorów, zachowując możliwość indywidualnego przypisania wyniku do każdego punktu poboru.

HGM‑MultiZone 8 stref – ID produktu 3015-5044

Bacharach HGM‑MultiZone 3015-5044 jest ośmiostrefowym monitorem przeznaczonym do średnich i bardziej rozbudowanych systemów chłodniczych. Osiem wejść zapewnia większą swobodę rozmieszczenia punktów próbkowania, dzięki czemu monitoring może dokładniej obejmować urządzenia, rurociągi i przestrzenie techniczne.

W typowej aplikacji oddzielne strefy mogą kontrolować grupy sprężarek, skraplacze, zbiorniki, zawory, pompy, rozdzielacze oraz określone pomieszczenia. System może również pobierać próbki z kilku części budynku, jeżeli długość, średnica i sposób prowadzenia przewodów odpowiadają wymaganiom technicznym instalacji aspiracyjnej.

Wariant ośmiostrefowy jest odpowiedni dla supermarketów, średnich chłodni składowych, magazynów, zakładów produkcyjnych oraz obiektów posiadających kilka niezależnych sekcji chłodniczych. Pozwala zachować centralny punkt obsługi, jednocześnie zwiększając dokładność identyfikowania miejsca wystąpienia wycieku.

HGM‑MultiZone 12 stref – ID produktu 3015-5045

Bacharach HGM‑MultiZone 3015-5045 obsługuje dwanaście oddzielnych linii pobierania próbek. Jest to rozwiązanie przeznaczone do dużych obiektów, w których instalacja chłodnicza składa się z wielu urządzeń, sekcji lub oddzielnych pomieszczeń. Większa liczba kanałów pozwala stworzyć szczegółową mapę potencjalnych źródeł emisji.

Dwanaście punktów może zostać rozmieszczonych przy kluczowych urządzeniach technologicznych, podzielonych pomiędzy różne poziomy budynku lub wykorzystanych do monitorowania kilku maszynowni. Każdy kanał należy opisać w sposób jednoznaczny, na przykład poprzez wskazanie numeru agregatu, nazwy pomieszczenia, sekcji zaworowej lub grupy urządzeń.

Model 3015-5045 sprawdza się w centrach logistycznych, dużych magazynach chłodniczych, zakładach przetwórstwa spożywczego, rozbudowanych obiektach handlowych i instalacjach przemysłowych. Zastosowanie jednego centralnego analizatora upraszcza obsługę i pozwala zmniejszyć liczbę miejsc wymagających prowadzenia regularnych czynności serwisowych.

HGM‑MultiZone 16 stref – ID produktu 3015-5046

Bacharach HGM‑MultiZone 3015-5046 stanowi najbardziej rozbudowany podstawowy wariant rodziny. Jednostka może nadzorować do szesnastu punktów pobierania próbek. Po zastosowaniu odpowiedniego wyposażenia systemowego infrastruktura Multi‑Zone może zostać rozszerzona nawet do 48 punktów pomiarowych.

Wersja szesnastostrefowa jest przeznaczona do dużych instalacji przemysłowych i wielosekcyjnych układów chłodniczych. Umożliwia objęcie monitoringiem wielu urządzeń przy zachowaniu jednej platformy pomiarowej. Rozwiązanie może być szczególnie korzystne w obiektach wymagających centralnej wizualizacji alarmów i integracji z zakładową automatyką.

Porównanie monitorów HGM‑MultiZone

Technologia podczerwieni NDIR

Sercem systemu HGM‑MultiZone jest optyczny sensor wykorzystujący niedyspersyjną spektroskopię w podczerwieni. Cząsteczki określonych gazów pochłaniają promieniowanie podczerwone w charakterystycznych zakresach długości fali. Gdy próbka powietrza przepływa przez komorę pomiarową, analizator określa stopień absorpcji promieniowania, a następnie przelicza uzyskany sygnał na stężenie wyrażone w ppm.

Technologia NDIR nie bazuje na ciągłym zużywaniu materiału aktywnego w reakcji chemicznej. Wspiera to długoterminową stabilność pomiarową i ogranicza naturalne zużycie elementu wykrywającego. Sensor nadal podlega okresowej kontroli, ale nie wymaga tak częstej wymiany jak niektóre czujniki elektrochemiczne.

Istotną właściwością analizatora jest możliwość wyboru charakterystyki właściwej dla konkretnego czynnika chłodniczego. Urządzenie wykorzystuje bibliotekę gazów zawierającą profile optyczne licznych substancji. Podczas uruchomienia należy wskazać gaz odpowiadający medium znajdującemu się w instalacji. Prawidłowy wybór profilu ma kluczowe znaczenie dla dokładności wyniku.

Wszystkie strefy korzystają z tego samego analizatora. Układ zaworów kolejno otwiera poszczególne linie, a pompa transportuje próbkę do komory NDIR. Po zakończeniu pomiaru system przechodzi do następnego kanału. Dzięki temu jeden precyzyjny sensor może kontrolować wiele lokalizacji bez konieczności instalowania oddzielnego analizatora w każdym punkcie.

Biblioteka sensorów i czynników chłodniczych

W przypadku HGM‑MultiZone określenie „sensor” odnosi się do centralnego modułu NDIR i wybranego profilu gazowego. Poszczególne czynniki nie posiadają osobnych identyfikatorów produktowych sensora. Dostęp do określonej substancji wynika z biblioteki gazów oraz konfiguracji urządzenia. Przed zamówieniem należy potwierdzić obecność wymaganego medium w aktualnej wersji oprogramowania i biblioteki analizatora.

Powyższa tabela przedstawia przykładowe profile dostępne dla rodziny urządzeń. Nie jest katalogiem oddzielnych części zamiennych. HGM‑MultiZone wykorzystuje centralny analizator, który jest konfigurowany do pomiaru właściwego czynnika. Dostępność konkretnego gazu, wersję biblioteki oraz warunki pomiarowe należy potwierdzić podczas przygotowania konfiguracji.

Zasada działania instalacji aspiracyjnej

Każda strefa systemu jest połączona z jednostką centralną przewodem próbkującym. Na końcu linii znajduje się punkt poboru zabezpieczony odpowiednim filtrem. Pompa zasysa powietrze z monitorowanego obszaru i transportuje je do analizatora. Układ zaworowy wybiera kolejny kanał, dzięki czemu urządzenie wykonuje pomiary cyklicznie dla wszystkich stref.

Aktywne pobieranie próbki pozwala umieścić centralny monitor w miejscu wygodnym dla obsługi technicznej, podczas gdy przewody docierają do najważniejszych elementów instalacji. Jest to korzystne w obiektach, w których potencjalne źródła emisji znajdują się w trudno dostępnych przestrzeniach albo są rozproszone na dużym obszarze.

Na czas detekcji wpływa długość przewodów, odległość punktu poboru od urządzenia, stan filtrów oraz przepływ zapewniany przez pompę. System może obsługiwać rozległą sieć próbkowania, jednak trasy muszą zostać zaprojektowane zgodnie z wymaganiami technicznymi. Nieprawidłowo poprowadzony lub zatkany przewód może opóźnić transport gazu do analizatora.

Alarmy i automatyczna reakcja instalacji

HGM‑MultiZone umożliwia zastosowanie trzech poziomów alarmowych, tradycyjnie odpowiadających stanom wycieku, poważnej emisji oraz konieczności podjęcia działań awaryjnych. Progi mogą zostać skonfigurowane odpowiednio do czynnika chłodniczego, wielkości napełnienia instalacji, kubatury pomieszczenia i wymagań użytkownika.

Pierwszy poziom może informować personel utrzymania ruchu o niewielkiej nieszczelności. Dzięki czułości od 1 ppm system pozwala reagować, zanim ubytek czynnika osiągnie dużą wartość. Drugi poziom może uruchamiać lokalną sygnalizację albo wentylację mechaniczną. Najwyższy próg może zostać powiązany z rozbudowaną procedurą alarmową.

Programowalne przekaźniki umożliwiają sterowanie lampami ostrzegawczymi, sygnalizatorami dźwiękowymi, wentylatorami, zaworami i innymi urządzeniami wykonawczymi. Dobór reakcji powinien wynikać z projektu instalacji oraz przygotowanej oceny ryzyka.

Integracja z BMS, BAS i systemami sterowania

Monitor może przekazywać dane do nadrzędnego systemu zarządzania budynkiem albo instalacją technologiczną. Komunikacja Modbus umożliwia odczyt wyników, statusów stref, alarmów i informacji diagnostycznych. W zależności od wyposażenia system może współpracować również z sieciami BACnet oraz innymi standardami stosowanymi w automatyce budynkowej.

Opcjonalne wyjścia analogowe 4–20 mA mogą przesyłać sygnał odpowiadający zmierzonemu stężeniu do sterownika PLC, rejestratora lub modułu telemetrycznego. Pozwala to tworzyć historię wyników i obserwować trendy. Stopniowy wzrost stężenia może świadczyć o rozwijającej się nieszczelności, nawet gdy nie doszło jeszcze do przekroczenia głównego progu alarmowego.

Integracja z BMS lub BAS umożliwia zdalne informowanie służb technicznych, prezentowanie alarmów na wizualizacji oraz automatyczne uruchamianie zaprogramowanych scenariuszy. HGM‑MultiZone może dzięki temu stanowić nie tylko samodzielny monitor, lecz także integralną część systemu automatyki i bezpieczeństwa obiektu.

Rozmieszczenie punktów pobierania próbek

Punkty należy instalować możliwie blisko potencjalnych miejsc emisji. Szczególnej uwagi wymagają sprężarki, zawory, połączenia kołnierzowe, zbiorniki, pompy, rozdzielacze i wymienniki. Rozmieszczenie powinno uwzględniać konstrukcję pomieszczenia, pracę wentylacji, ruch powietrza oraz właściwości fizyczne wykrywanego czynnika.

Wiele halogenowanych czynników chłodniczych ma większą gęstość niż powietrze i może gromadzić się w dolnych częściach pomieszczenia, zagłębieniach lub kanałach technicznych. Lokalizacji nie należy jednak określać wyłącznie na podstawie gęstości. Gorący gaz wypływający pod ciśnieniem może początkowo poruszać się inaczej, a wentylacja może istotnie zmieniać kierunek jego przemieszczania się.

Punkty poboru należy chronić przed wodą, pyłem, olejem i zabrudzeniami technologicznymi. Nie powinny być montowane bezpośrednio przy nawiewie świeżego powietrza, ponieważ intensywny przepływ może nadmiernie rozcieńczać próbkę. Filtry wymagają regularnej kontroli oraz wymiany, jeżeli ograniczają przepływ.

Korzyści z wczesnego wykrywania wycieków

Niewielkie rozszczelnienie instalacji często nie powoduje natychmiastowego zatrzymania chłodzenia. Stopniowy ubytek medium może jednak obniżać sprawność układu, wydłużać pracę sprężarek i zwiększać zużycie energii. W bardziej zaawansowanym stadium może dojść do awarii urządzeń lub utraty wymaganej temperatury.

Monitorowanie od poziomu 1 ppm pozwala rozpocząć diagnostykę, zanim emisja stanie się poważna. Wczesna naprawa pomaga ograniczyć koszt uzupełniania czynnika, zmniejsza ryzyko nieplanowanego przestoju i wspiera utrzymanie optymalnych parametrów chłodzenia. Ma to szczególne znaczenie w obiektach przechowujących żywność, leki lub inne produkty wrażliwe na zmianę temperatury.

Kontrola szczelności ogranicza również emisję fluorowanych gazów do atmosfery. Wiele czynników chłodniczych charakteryzuje się wysokim współczynnikiem globalnego ocieplenia. Szybsze wykrywanie i usuwanie nieszczelności wspiera odpowiedzialne gospodarowanie medium oraz realizację wewnętrznej polityki środowiskowej przedsiębiorstwa.

Diagnostyka i serwis

Centralna konstrukcja systemu upraszcza prowadzenie przeglądów. Operator ma dostęp do wskazań, konfiguracji, alarmów i komunikatów diagnostycznych w jednym miejscu. Podświetlany wyświetlacz umożliwia sprawdzenie stężenia oraz identyfikację aktualnie analizowanej strefy.

Konserwacja powinna obejmować kontrolę drożności wszystkich linii, filtrów, pompy aspiracyjnej, zaworów, połączeń elektrycznych i interfejsów komunikacyjnych. Należy również testować alarmy, przekaźniki i urządzenia wykonawcze. Sama poprawna wartość na wyświetlaczu nie potwierdza, że cały tor alarmowy działa prawidłowo.

Test funkcjonalny powinien być wykonany z użyciem właściwego gazu lub zgodnie z procedurą przewidzianą przez producenta. Sprawdzenie powinno objąć transport próbki od punktu poboru, reakcję analizatora, prawidłowe przypisanie strefy, uruchomienie alarmu i przekazanie informacji do systemu nadrzędnego.

Typowe zastosowania HGM‑MultiZone

• przemysłowe maszynownie chłodnicze i sprężarkownie,
• supermarkety oraz wielkopowierzchniowe obiekty handlowe,
• chłodnie składowe, mroźnie i magazyny żywności,
• centra logistyczne i dystrybucyjne,
• zakłady przetwórstwa spożywczego,
• magazyny farmaceutyczne i laboratoria,
• centra danych oraz serwerownie,
• instalacje klimatyzacyjne w obiektach komercyjnych,
• zakłady produkcyjne posiadające wiele agregatów,
• instalacje wykorzystujące czynniki CFC, HCFC, HFC i HFO,
• obiekty wymagające integracji detekcji z BMS lub BAS,
• systemy objęte procedurami kontroli emisji czynników chłodniczych.

Jak wybrać właściwy wariant?

Wybór liczby stref powinien wynikać przede wszystkim z liczby potencjalnych źródeł emisji, rozkładu pomieszczeń oraz planowanego przebiegu przewodów. Model 3015-5043 jest odpowiedni dla instalacji, w których wystarczają cztery punkty. Wariant 3015-5044 pozwala nadzorować osiem obszarów i sprawdza się w bardziej rozbudowanych maszynowniach.

Urządzenie 3015-5045 zapewnia dwanaście stref dla dużych obiektów i wielu sekcji technologicznych. Model 3015-5046 obsługuje szesnaście kanałów oraz stanowi podstawę dla najbardziej rozbudowanych konfiguracji. Przy wyborze należy uwzględnić także możliwość przyszłego rozszerzenia instalacji.

Nie należy zmniejszać liczby punktów wyłącznie ze względu na koszt początkowy. Niedostateczne pokrycie obiektu może wydłużyć czas wykrycia wycieku albo utrudnić określenie jego lokalizacji. Jednocześnie duża liczba stref nie zastępuje prawidłowego projektu. Każdy punkt powinien być umieszczony w miejscu uzasadnionym analizą potencjalnego rozprzestrzeniania się gazu.

Dlaczego warto zastosować Bacharach MSA Safety HGM‑MultiZone?

Bacharach MSA Safety HGM‑MultiZone łączy wysoką czułość detekcji, centralny analizator NDIR i skalowalną liczbę punktów poboru. Rozwiązanie pozwala wykrywać wycieki od poziomu 1 ppm, lokalizować strefę wystąpienia problemu oraz przekazywać informacje do automatyki budynkowej lub przemysłowej.

System wspiera działania związane z bezpieczeństwem, utrzymaniem ruchu oraz ograniczaniem emisji. Wczesna identyfikacja nieszczelności może zmniejszyć straty czynnika, poprawić efektywność energetyczną i ograniczyć ryzyko awarii chłodzenia. Możliwość analizowania wielu stref za pomocą jednego urządzenia upraszcza obsługę i pozwala stworzyć spójny system nadzorowania całego obiektu.

Warianty o numerach 3015-5043, 3015-5044, 3015-5045 i 3015-5046 różnią się liczbą obsługiwanych linii, ale wykorzystują tę samą zasadę aspiracyjnego pomiaru. Wszystkie przeznaczone są do zasilania 120–240 VAC, 50/60 Hz i mogą zostać skonfigurowane do monitorowania odpowiedniego czynnika znajdującego się w bibliotece urządzenia.

Ostateczną konfigurację należy dobrać indywidualnie, uwzględniając rodzaj czynnika, liczbę urządzeń, układ pomieszczeń, długość przewodów, wentylację i wymagane progi alarmowe. Prawidłowo zaprojektowany system HGM‑MultiZone zapewnia profesjonalny nadzór nad szczelnością instalacji i może stanowić centralny element infrastruktury bezpieczeństwa chłodniczego.