Bacharach MSA Safety CO2‑MultiZone – wielostrefowy monitor wycieków dwutlenku węgla CO₂

Bacharach MSA Safety CO2‑MultiZone to stacjonarny system detekcji przeznaczony do ciągłego monitorowania stężenia dwutlenku węgla w wielu oddalonych od siebie strefach. Urządzenie wykorzystuje aktywną metodę aspiracyjną oraz centralny sensor podczerwieni NDIR. Powietrze jest pobierane z wyznaczonych punktów, transportowane przewodami do jednostki analizującej i kolejno sprawdzane pod kątem obecności CO₂. Takie rozwiązanie pozwala objąć jednym systemem wiele urządzeń, pomieszczeń albo części instalacji chłodniczej.

Rodzina CO2‑MultiZone jest przeznaczona przede wszystkim do instalacji wykorzystujących dwutlenek węgla R‑744 jako naturalny czynnik chłodniczy. System znajduje zastosowanie w supermarketach, chłodniach, mroźniach, centrach logistycznych, zakładach przetwórstwa spożywczego, magazynach, maszynowniach oraz przemysłowych układach chłodniczych. Może być również stosowany w innych obiektach, w których istnieje ryzyko uwolnienia CO₂ lub jego nagromadzenia w zamkniętej przestrzeni.

Wersja przeznaczona do dwutlenku węgla pracuje w zakresie od 300 do 8000 ppm, a czułość pomiarowa wynosi 10 ppm. Wartość 1 ppm występująca w materiałach opisujących rodzinę Multi‑Zone dotyczy większości halogenowanych czynników chłodniczych, a nie konfiguracji CO₂. Prawidłowe rozróżnienie tych parametrów jest istotne podczas projektowania instalacji, ustalania progów alarmowych oraz porównywania wersji gazowych systemu.

Monitory są dostępne w wariantach obsługujących 4, 8, 12 lub 16 stref. Każda strefa oznacza osobny punkt pobierania próbki. Nie jest to jednak niezależny elektroniczny detektor. Wszystkie próbki analizowane są przez jeden centralny sensor NDIR umieszczony w obudowie monitora. Taka konstrukcja upraszcza serwisowanie, ogranicza liczbę rozproszonych modułów pomiarowych i zapewnia spójną charakterystykę pomiarową dla całej instalacji.

Modele CO2‑MultiZone – tabela produktów

Uwaga techniczna: identyfikatory 3015-5356, 3015-5357, 3015-5358 i 3015-5359 dotyczą kompletnych monitorów CO2‑MultiZone. Poszczególne punkty poboru nie posiadają własnych sensorów ani oddzielnych numerów katalogowych. W całym urządzeniu wykorzystywany jest centralny analizator NDIR przeznaczony do pomiaru dwutlenku węgla.

CO2‑MultiZone 4 Zone – ID produktu 3015-5356

Bacharach MSA Safety CO2‑MultiZone 3015-5356 jest kompaktową konfiguracją przeznaczoną do monitorowania czterech niezależnych stref. Model sprawdza się w mniejszych maszynowniach, lokalnych instalacjach chłodniczych, punktach handlowych oraz obiektach, w których liczba potencjalnych miejsc emisji jest ograniczona.

Cztery linie próbkujące można doprowadzić do najważniejszych podzespołów instalacji. Punkty poboru mogą znajdować się przy sprężarkach, zbiornikach, zaworach, pompach, rozdzielaczach lub innych elementach narażonych na utratę szczelności. Każda linia jest identyfikowana jako oddzielna strefa, dzięki czemu operator może ustalić, w której części obiektu wykryto podwyższone stężenie CO₂.

Wariant czterostrefowy może zostać wykorzystany również do kontroli kilku oddzielnych pomieszczeń. Konfiguracja zależy od długości przewodów, układu budynku, działania wentylacji oraz lokalizacji potencjalnych źródeł wycieku. System powinien być projektowany tak, aby każda próbka reprezentowała rzeczywiste warunki panujące w nadzorowanym obszarze.

Model 3015-5356 jest korzystnym rozwiązaniem, gdy użytkownik oczekuje scentralizowanego odczytu, ale nie potrzebuje rozbudowanej liczby kanałów. Jeden analizator obsługuje cztery punkty i zapewnia jednolite zarządzanie alarmami, diagnostyką oraz komunikacją z urządzeniami nadrzędnymi.

CO2‑MultiZone 8 Zone – ID produktu 3015-5357

Bacharach MSA Safety CO2‑MultiZone 3015-5357 umożliwia kontrolowanie ośmiu niezależnych punktów poboru. Jest przeznaczony do średnich maszynowni oraz bardziej rozbudowanych instalacji, w których cztery strefy nie zapewniają wystarczającego pokrycia wszystkich obszarów ryzyka.

Osiem kanałów pozwala podzielić obiekt na mniejsze, jednoznacznie opisane sekcje. Oddzielnym monitoringiem można objąć kilka agregatów, grupy zaworów, zbiorniki, skraplacze, pompy i pomieszczenia techniczne. Rozwiązanie ułatwia szybkie określenie części instalacji, w której mogło dojść do nieszczelności.

Wariant ośmiostrefowy sprawdza się w supermarketach, średnich centrach logistycznych, zakładach produkcyjnych, chłodniach oraz obiektach posiadających kilka niezależnych obiegów chłodniczych. Centralny analizator może kolejno kontrolować wszystkie linie, przedstawiając wyniki i status alarmowy na wyświetlaczu.

Model 3015-5357 zapewnia równowagę pomiędzy liczbą dostępnych punktów a rozmiarem systemu. Pozwala dokładniej zlokalizować źródło emisji bez konieczności instalowania osobnego detektora w każdej kontrolowanej części obiektu.

CO2‑MultiZone 12 Zone – ID produktu 3015-5358

Bacharach MSA Safety CO2‑MultiZone 3015-5358 jest dwunastostrefowym monitorem przeznaczonym do rozbudowanych układów chłodniczych wykorzystujących dwutlenek węgla R‑744. Model może kontrolować liczne urządzenia, kilka maszynowni albo wiele wydzielonych pomieszczeń za pomocą jednej jednostki centralnej.

Dwanaście kanałów umożliwia stworzenie szczegółowej mapy potencjalnych miejsc emisji. Każdej strefie można przypisać nazwę konkretnego urządzenia lub obszaru, na przykład sekcji sprężarek, zbiornika, rozdzielacza, komory chłodniczej, stacji zaworowej albo kanału technicznego. Czytelne oznaczenie punktów pozwala szybciej interpretować alarmy i kierować personel we właściwe miejsce.

Model 3015-5358 jest przeznaczony dla dużych chłodni, mroźni, zakładów przetwórstwa spożywczego, centrów dystrybucyjnych oraz supermarketów wykorzystujących wiele obiegów chłodniczych. Może być również dobrym wyborem w obiektach planujących rozbudowę, ponieważ niewykorzystane kanały można uwzględnić jako rezerwę dla przyszłych punktów.

Wersja dwunastostrefowa pozwala zwiększyć szczegółowość monitoringu bez rozpraszania układu pomiarowego. Wszystkie odczyty są wykonywane przez ten sam analizator, co ułatwia zarządzanie systemem oraz prowadzenie konserwacji.

CO2‑MultiZone 16 Zone – ID produktu 3015-5359

Bacharach MSA Safety CO2‑MultiZone 3015-5359 jest najbardziej rozbudowanym podstawowym wariantem rodziny. Urządzenie może obsługiwać szesnaście linii próbkujących i jest przeznaczone do dużych instalacji przemysłowych, wielosekcyjnych maszynowni oraz obiektów obejmujących wiele potencjalnych źródeł uwolnienia CO₂.

Model szesnastostrefowy umożliwia szczegółowe podzielenie instalacji na obszary odpowiadające poszczególnym urządzeniom, pomieszczeniom albo ciągom technologicznym. Stanowi również odpowiednią podstawę do budowy większej infrastruktury Multi‑Zone, która przy zastosowaniu elementów rozszerzających może obejmować do 48 punktów próbkowania.

Porównanie modeli CO2‑MultiZone

Sensor CO₂ wykorzystujący technologię NDIR

Sercem monitora CO2‑MultiZone jest centralny sensor podczerwieni NDIR. Technologia ta wykorzystuje zjawisko pochłaniania promieniowania podczerwonego przez cząsteczki dwutlenku węgla. Próbka powietrza przepływa przez komorę optyczną, w której emitowane jest promieniowanie o określonej długości fali. Elektronika pomiarowa analizuje stopień jego absorpcji i przelicza wynik na stężenie CO₂.

Technologia NDIR jest szczególnie dobrze przystosowana do wykrywania dwutlenku węgla. Pomiar nie wymaga zużywania materiału aktywnego w reakcji elektrochemicznej, co sprzyja stabilnej eksploatacji i długiej żywotności elementu pomiarowego. Sensor musi być jednak kontrolowany zgodnie z procedurami eksploatacyjnymi, ponieważ na prawidłowe działanie całego systemu wpływa również stan pompy, przewodów, filtrów i zaworów przełączających.

W systemie zastosowany jest jeden analizator CO₂ współpracujący ze wszystkimi kanałami. Układ zaworowy wybiera kolejną strefę, po czym pompa dostarcza próbkę do komory NDIR. Wynik zostaje zapisany i przypisany do właściwego punktu. Następnie urządzenie przechodzi do analizy kolejnej linii.

Tabela sensorów i elementów pomiarowych

Centralny sensor nie stanowi wielu niezależnych jednostek pomiarowych. Poszczególne wpisy w tabeli pokazują jego zastosowanie w kompletnych monitorach o różnej liczbie kanałów. Przy zamawianiu części serwisowej należy podać dokładny wariant urządzenia, numer seryjny oraz informacje znajdujące się na tabliczce znamionowej.

Dlaczego dwutlenek węgla wymaga skutecznej detekcji?

Dwutlenek węgla jest gazem bezbarwnym i w typowych warunkach niewyczuwalnym bez zastosowania odpowiedniego przyrządu. Nie jest gazem palnym, jednak wzrost jego stężenia może prowadzić do wypierania tlenu z powietrza. Z tego względu instalacje wykorzystujące znaczne ilości CO₂ powinny być objęte właściwie zaprojektowanym monitoringiem.

R‑744 jest coraz częściej wykorzystywany jako naturalny czynnik chłodniczy w urządzeniach komercyjnych i przemysłowych. Pracuje przy innych ciśnieniach niż wiele tradycyjnych czynników syntetycznych, dlatego jakość instalacji, regularna kontrola techniczna i szybkie wykrywanie nieszczelności mają duże znaczenie dla bezpieczeństwa eksploatacji.

CO₂ jest cięższy od powietrza i może gromadzić się w niżej położonych częściach pomieszczeń, zagłębieniach, kanałach, studzienkach lub przy podłodze. Rzeczywisty sposób przemieszczania się gazu zależy jednak od temperatury, energii uwolnienia, konstrukcji pomieszczenia i działania wentylacji. Rozmieszczenie punktów poboru powinno zatem wynikać z analizy konkretnej instalacji.

Aktywne próbkowanie i lokalizacja wycieku

Układ aspiracyjny wykorzystuje pompę o wysokiej wydajności, która zasysa próbki przez przewody prowadzone do poszczególnych stref. Zastosowanie aktywnego transportu powietrza pozwala monitorować miejsca oddalone od analizatora oraz przestrzenie, w których montaż kompletnego elektronicznego detektora byłby utrudniony.

Każdy punkt powinien znajdować się możliwie blisko potencjalnego źródła emisji. W instalacjach chłodniczych są to między innymi sprężarki, uszczelnienia, zawory, połączenia kołnierzowe, zbiorniki, pompy, wymienniki i rozdzielacze. Punkty mogą również kontrolować przestrzenie, do których gaz może spływać po uwolnieniu.

Możliwość przypisania alarmu do strefy ułatwia działania służb technicznych. Operator nie otrzymuje wyłącznie ogólnego komunikatu o obecności CO₂, lecz również informację wskazującą linię, z której pochodzi próbka.